O'zbekistonda varikoz bilan armiyaga olinadimi?

Varikoz bilan armiyaga olinishi mumkin, chunki faqat oyoqda tomir ko'rinishi yoki boshlang'ich venoz o'zgarishning o'zi avtomatik ravishda xizmatdan ozod qilish uchun asos bo'lmaydi. Biroq vena yetishmovchiligi yaqqol bo'lsa, shikoyatlar muntazam bezovta qilsa, terida o'zgarishlar, shish, tromboz yoki trofik yara kabi asoratlar aniqlansa, harbiy-tibbiy komissiya bu holatni alohida baholaydi. Yakuniy qarorni flebolog emas, aynan harbiy-tibbiy komissiya qabul qiladi.

Men, flebolog Anvar Midhatov, 2019 yildan buyon qon-tomir xirurgiyasida ishlayman. Harbiy xizmat masalasida yosh bemorlarga bir narsani doim tushuntiraman: komissiyaga "menda varikoz bor" degan og'zaki shikoyat emas, balki venalarning UZI tekshiruvi va shifokorning rasmiy xulosasi kerak bo'ladi. Shuning uchun chaqiruv oldidan muammoni yashirish ham, aksincha, oddiy tomir ko'rinishini og'ir tashxis sifatida talqin qilish ham to'g'ri yo'l emas.

Varikoz nima va nima uchun uning darajasi muhim?

Varikoz - bu yuzaki venalarning kengayishi va venoz klapanlar faoliyatining buzilishi bilan bog'liq holat. Klapanlar qonni oyoqdan yurakka qaytarishda yordam beradi. Ular yetarli ishlamasa, qonning bir qismi pastga qaytishi mumkin; buni venoz reflyuks deyiladi. Natijada oyoqlarda og'irlik, charchoq, shish, qichishish, kechasi tortishish, kengaygan venalar yoki teri o'zgarishlari paydo bo'lishi mumkin.

Har bir kengaygan vena bir xil darajadagi kasallik degani emas. Ba'zi odamlarda faqat mayda tomirchalar yoki estetik jihatdan seziladigan venalar bo'ladi. Boshqalarda esa tomir kengayishi venoz qon aylanishi buzilishi bilan birga keladi. Harbiy xizmatga yaroqlilikni ko'rib chiqishda aynan kasallikning klinik ko'rinishi va hujjatlar bilan tasdiqlangan darajasi ahamiyatli.

Odatda baholashda quyidagilar e'tiborga olinadi:

• Kengaygan venalar qayerda va qanchalik yaqqol ko'rinishi.
• Uzoq tik turish, yurish yoki jismoniy yuklamadan keyin og'irlik, og'riq, achishish kabi shikoyatlar bor-yo'qligi.
• Kun oxirida to'piq yoki boldirda shish paydo bo'lishi.
• Tunda oyoq mushaklarining tortishishi, teri qichishi yoki rangining o'zgarishi.
• UZI orqali venoz klapan yetishmovchiligi va reflyuks aniqlanishi.
• Avval o'tkazilgan tromboz, yallig'lanish, qon ketish, teri shikastlanishi yoki yara kabi asoratlar.
• Kompression trikotaj yoki ilgari tavsiya qilingan davolash fonida holat qanday kechishi.

Masalan, oyoqda mayda ko'kimtir tomirlar ko'rinishi doimo varikozning og'ir shakli emas. Tomir yulduzchalari ko'pincha estetik muammo bo'lishi mumkin, lekin ularni ham shifokor venoz tizimning umumiy holatidan ajratib baholaydi. Tashqi ko'rinishga qarab mustaqil xulosa qilish to'g'ri emas.

Qaysi holatlarda varikoz komissiya uchun jiddiyroq bo'ladi?

Harbiy-tibbiy komissiya xizmatdagi yuklama kasallik kechishiga qanday ta'sir qilishi mumkinligini baholaydi. Bu yerda asosiy masala faqat tashxis nomi emas, balki uning funksional ahamiyati va asoratlari hisoblanadi.

Boshlang'ich yoki kompensatsiyalangan holatda odamda kengaygan vena bo'lishi mumkin, ammo doimiy shish, teri zararlanishi va jiddiy qon aylanishi buzilishi bo'lmasligi ehtimol. Bunday vaziyatlarda komissiya yaroqlilik bo'yicha o'z tartibida qaror beradi. Flebologning vazifasi yaroqli yoki yaroqsiz deb hukm chiqarish emas; uning vazifasi venalarning holatini tibbiy jihatdan aniq tasvirlashdir.

Quyidagi belgilar bo'lsa, tekshiruvni ayniqsa kechiktirmaslik kerak:

• Boldir yoki to'piqda takrorlanadigan, ayniqsa kechga yaqin kuchayadigan shish.
• Katta, bo'rtib chiqqan varikoz tugunlari.
• Oyoqda uzoq turishga bog'liq og'riq, og'irlik yoki tez charchash.
• Boldir terisining qorayishi, quruqlashishi, qichishishi yoki zichlashishi.
• Venadan qon ketishi.
• To'satdan paydo bo'lgan bir tomonlama shish, og'riq, qizarish yoki oyoqning qizib ketishi.
• Bitmayotgan yara yoki oldin bo'lgan trofik yara.

Teri o'zgarishlari va yara venoz kasallikning ancha murakkab bosqichiga xos bo'lishi mumkin. Trofik yaralar albatta yuzma-yuz ko'rikni talab qiladi. Shuningdek, bir oyoqning keskin shishishi, og'rishi yoki qizarishi tromboz ehtimolini istisno qilish uchun shoshilinch tibbiy baholashga sabab bo'ladi. Bunday simptomlar bilan komissiya kunini kutish xavfsiz emas.

Muhim eslatma: shish yoki og'riqning sababi faqat varikoz bo'lmasligi mumkin. Shikoyatlarni o'zingizcha tashxislash o'rniga, sababini ko'rik va UZI orqali aniqlash kerak.

Nega venalar UZI tekshiruvi kerak?

Venalarning ultratovush tekshiruvi, ko'pincha duplex skanerlash deb ataladigan usul, varikozni baholashdagi asosiy tekshiruvlardan biridir. U nafaqat vena kengayganini, balki qon oqimi yo'nalishini, klapanlar ishlashini, reflyuks borligini va chuqur venalar o'tkazuvchanligini ko'rsatadi.

Komissiya uchun UZI natijasi ayniqsa muhim, chunki tashqi ko'rinish har doim ham ichki gemodinamik o'zgarishlarni aks ettirmaydi. Ba'zan oyoqda yaqqol vena ko'rinsa ham asosiy magistral venalarda sezilarli reflyuks bo'lmasligi mumkin. Ba'zan esa tashqi belgilar kam bo'lib, shikoyatlar va UZI natijalarida venoz yetishmovchilik aniqlanadi.

Venalar UZI vaqtida quyidagilar baholanishi mumkin:

• Chuqur va yuzaki venalarning o'tkazuvchanligi.
• Trombotik massalar yoki avvalgi trombozdan keyingi o'zgarishlar.
• Katta va kichik teri osti venalari klapanlarining holati.
• Reflyuksning qayerda boshlanishi va qaysi venalarga tarqalishi.
• Perforant venalarning holati.
• Varikoz tugunlarining manbai va qon oqimi bilan bog'liqligi.

Tekshiruv odatda tik turgan va zarur bo'lsa yotgan holatda bajariladi, chunki venoz tizimga tortish kuchi ham ta'sir qiladi. Xulosada faqat "varikoz" so'zi emas, balki aniqlangan o'zgarishlar, reflyuks va chuqur venalar holati yozilgani ma'qul.

UZI natijasini internetdagi tavsiflar bilan solishtirib, o'zingizga yaroqlilik toifasini belgilamang. Tibbiy xulosa va komissiyaning ma'muriy-huquqiy qarori turli masalalardir. Me'yorlar va rasmiy tartiblar o'zgarishi mumkinligi sababli, amaldagi talablarni komissiyaning o'zidan aniqlashtirish kerak.

Komissiyaga qanday tayyorlanish kerak?

Eng to'g'ri yo'l - chaqiruv yaqinlashganda shoshmasdan, avval tibbiy holatni tartibli hujjatlashtirish. Bu kimnidir "armiyadan olib qolish" uchun emas, balki real sog'liq holati komissiya tomonidan to'liq va xolis ko'rib chiqilishi uchun zarur.

Amaliy tartib quyidagicha bo'lishi mumkin:

• Flebolog yoki qon-tomir xirurgi ko'rigiga boring.
• Venalarning duplex UZI tekshiruvini o'tkazing.
• Shikoyatlar, ko'rik belgisi va UZI ma'lumotlari ko'rsatilgan yozma xulosa oling.
• Agar avval tromboz, venadan qon ketishi, jarrohlik amaliyoti yoki shifoxona davolanishi bo'lgan bo'lsa, epikriz va tekshiruv javoblarini saqlang.
• Qabul qilayotgan dorilar, kompression trikotaj tavsiyasi va boshqa muhim tibbiy hujjatlarni o'zingiz bilan olib boring.
• Komissiyaga hujjatlarning aslini ham, zarur nusxalarini ham tartibli holda taqdim eting.
• Qo'shimcha tekshiruv tayinlansa, undan o'ting va natijani belgilangan tartibda topshiring.

Shikoyatlarni aniq aytish muhim: masalan, "oyoqlarim charchaydi" degan umumiy jumladan ko'ra, shish qachon paydo bo'lishi, og'riq qaysi yuklamada kuchayishi, tungi tortishish bo'ladimi, simptomlar bir yoki ikki oyoqda kuzatiladimi kabi ma'lumotlar shifokorga foydaliroq bo'ladi. Ammo simptomlarni bo'rttirish ham, yashirish ham noto'g'ri. Hujjatlarda tibbiy faktlar bo'lishi kerak.

Varikozni davolash bo'yicha qaror ham faqat harbiy komissiya masalasi bilan cheklanmasligi lozim. Agar kasallikning davolashga tibbiy ko'rsatmasi bo'lsa, reja bemorning umumiy holati, UZI natijasi, shikoyatlari va rejalari hisobga olingan holda tuziladi.

Davolanish harbiy komissiya qarorini o'zgartiradimi?

Davolanish kerakmi yoki yo'qmi, avvalo tibbiy ko'rsatma bilan belgilanadi. Uni faqat ma'lum bir yaroqlilik toifasiga erishish maqsadida boshlash to'g'ri yondashuv emas. Davolashdan keyin ham komissiya qarori amaldagi ko'rik, tibbiy hujjatlar va o'z reglamentiga binoan qabul qilinadi.

Varikozning turiga qarab turli usullar ko'rib chiqilishi mumkin. Men venalar uchun Biolitec lazeri bilan endovenoz lazer koagulyatsiyasi, skleroterapiya, mikro va ko'pikli Echo-Foam skleroterapiya, mini-flebektomiya, CLaCS hamda venalar UZI tekshiruvini bajaraman. Qaysi usul mosligi faqat ko'rik va UZI dan keyin muhokama qilinadi.

Masalan, EVLK ayrim magistral yuzaki venalarda reflyuks aniqlanganda ko'rib chiqiladigan usullardan biridir. Endovenoz lazer muolajasi tibbiyotda keng qo'llanadi va to'g'ri tanlangan holatlarda texnik muvaffaqiyat ko'rsatkichi odatda 95 foizdan yuqori deb qayd etiladi. Lekin bu har bir inson uchun bir xil natija yoki asoratsizlik kafolati degani emas.

Skleroterapiya ayrim varikoz shoxlari va mayda venalarda qo'llanishi mumkin. CLaCS esa qon tomir yulduzchalarini davolashga qaratilgan usul: teri orqali lazer va oziqlantiruvchi venaga sklerozant yuborish kombinatsiyasidan iborat. Mini-flebektomiyada esa kengaygan venoz shoxlar juda kichik teshiklar orqali olinishi mumkin. Bu usullar bir-birining aynan o'rnini bosmaydi; tanlov anatomiyaga va klinik holatga bog'liq.

Muolaja masalasi ko'rib chiqilsa, uning tiklanish davri, kuzatuv UZI si va kompression tavsiyalari ham muhim bo'ladi. Xizmat yoki komissiya oldidan o'zboshimchalik bilan muolaja rejalashtirish o'rniga, buni shifokor bilan oldindan muhokama qilish kerak. Muolaja narxi esa UZI va tavsiya etilgan reja aniqlangach, yozma smeta bilan belgilanadi.

Amaliy xulosa

Varikoz bilan armiyaga olinadimi degan savolga yagona "ha" yoki "yo'q" javobi yo'q. Boshlang'ich tashqi belgilar, tasdiqlangan venoz yetishmovchilik, doimiy shikoyatlar va asoratli holatlar bir xil baholanmaydi. Hal qiluvchi omillar - sifatli UZI, flebologning rasmiy xulosasi va harbiy-tibbiy komissiyaning amaldagi tartiblar asosidagi qarori.

Oyoqlarda shish, kuchli og'riq, teri qorayishi, yara, keskin bir tomonlama qizarish yoki shish bo'lsa, chaqiruv masalasidan qat'i nazar, yuzma-yuz shifokorga murojaat qiling. Rejali UZI va yozma xulosa uchun M-Clinic, Toshkent shahrida qabulga +998 99 883-93-21 orqali yozilish mumkin.

Maqola ma'lumot xarakteriga ega va shifokor konsultatsiyasining o'rnini bosmaydi. Belgilar bo'lsa, mutaxassisga murojaat qiling.